fbpx
Keshilla per shendetin tuaj

Vitamina K

Vitamina K e njohur ndryshe si vitamina e mpiksjes se gjakut ben pjese ne grupin e vitaminave liposolubile (te tretshme ne yndyre). Depozitohet ne melci dhe ne pjese te tjera te trupit si truri, zemra, pankreasi dhe kockat. Shperndahet ne rast nevoje dhe nuk eshte e nevojshme te merret cdo dite nepermjet ushqimeve.

Vitamina K u zbulua rastesisht ne vitet 1920-1930 gjate nje eksperimenti ku kafshet ndiqnin nje diete strikte pa produkte qe permbnin vitaminen K. Gjate eksperimentit u vu re se kafshet ngordhnin nga hemoragjia dhe ky fakt ndihmoje ne zbulimin e vitamines K dhe te nje nga funksionet saj kryesore, mpiksja e gjakut.

Vitamina K eshte e pranishme ne dy forma:

1- Vitamina K1 filokinoni ose fitonadioni gjendet kryesisht ne produktet me origjine bimore si, spinaqi, brokoli lakra e brukselit, lulelakra, argjinare.

2- Vitamina K2 menakinoni, gjendet ne produktet me origjine shtazore si vezet, mishi i derrit, djathi i bute, peshku.

Funksionet e vitaminas K:

1- Koagulimi (mpiksja) e gjakut, nxit ne melci sintezen e faktoreve te koagulimit II, VII, IX, X, te cilat jane te domsdoshem per mpiksjen e gjakut pa to hemoragjia nuk do te mund te ndalonte.

2- Metabolizmi i kockave, sebashku me vitaminen D nxisin depozitimin e calciumit dhe mineralizimin e kockave. Eshte pergjegjese per fortesine e kockave.

3- Shendeti kardiovaskular, parandalon depozitimin e kalciumit ne enet e gjakut, duke i mbrojtur nga kalcifikimi dhe zhvillimi i pllakave aterosklerotike.

4- Funksion cerebral, mendohet se vitamina K mund te influencoje mielinizimin e neuroneve (veshjen e neuroneve) qelizave nervore dhe metabolizmin e yndyrave te trurit

5- Antioksidante, mbron qelizat nga demtimet e shkaktuara nga radikalet e lira.

6- Mund te kete efekt antitumoral

Doza ditore e rekomanduar:

Foshnja 0-6 muajsh 2 mikrograme ne dite

Foshnja 7-12 muajsh 2.5 mikrograme ne dite

Femijet 1-3 vjec 30 mikrograme ne dite

Femijet 4- 8 vjec 55 mikrograme ne dite

Fenijet 9-13 vjec 60 mikrograme ne dite

Adoleshente meshkuj-femra 14-18vjec 75 mikrograme ne dite.

Meshkujt > 18 vjec 120 mikrograme ne dite

Femrat > 18 vjec 90 mikrograme ne dite perfshire edhe femrat shtatezena dhe gjidhenese.

Mungesa e vitamines K eshte shume e rralle dhe shkaktohet nga:

1- Kequshqyerja ekstreme

2- Abuzimi kronik me alkolin

3- Probleme te melcise

4- Probleme me perthithjen e ushqimeve si ne rastin e celiakise.

5- Disa medikamente si antikoagulantat warfarin dhe disa antibiotike.

Simptomat e mungeses se vitamines K:

1- Gjakosje e tepert ose hemoragji

2- Osteoporoze

3- Probleme ne rritje tek foshnjat. Foshnjat e porsalindura kane tendencen per te patur mungese te vitamines K duke qene se vitamina K kalon ne menyre te limituar placenten gjate shtatzanise dhe ne qumeshtin e nenes. Per te evituar kete rrezik ne disa vende te botes ne lindje behet nje injeksion intramuskular 0,5-1 mg vitamine K.

Simptomat e mbidozimit te vitamines K:

mund te ndodh shume rralle dhe te shkaktoje; tromboze, anemi, te vjella, nxehtesi, kruarje, rendese ne gjoks, djersitje.

Diagnoza: matet sasia e vitamines K ne gjak, koha e protrombines, INR.

Trajtimi: nepermjet perdorimit te fitonadionit ose fitokinonit (vitamine K1).

Perdorime te tjera te vitamines K:

Mund te perdoren ne rast mbidozimi te disa medikamenteve antikoagulante sic jane antivitaminiket K (warfarina).

Shpërndaje në
Kopio adresen
Prev Post

Vitamina B12

Tjetër Post

Hipertiroza

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Lexoni ardhshëm

Vitamina B2

Vitamina B2 e njohur ndryshe si Riboflavina ben pjese ne grupin e vitaminave B. Eshte nje vitamine hidrosolubile…

Vitamina B7

Vitamina B7 e njohur ndryshe si Biotina ben pjese ne grupin e vitaminave B. Eshte nje vitamine hidrosolubile (e…

Vitamina E

Vitamina E e njohur ndryshe si Tokoferol (alfa tokoferoli), ben pjese ne vitaminat liposolubile (te tretshme ne…

Vitamina B12

Vitamina B 12 e njohur ndryshe si Kobalamina, ben pjese ne grupin e vitaminave hidrosolubile (te tretshme ne…
Mrapa
Kreu
Kategoria